Laurowiśnia wschodnia


Laurowiśnia wschodnia (Prunus laurocerasus lub Laurocerasus officinalis) jest krzewem lub małym drzewem, wysokości do 4 m. W łagodnym klimacie drzewa mogą osiągać wysokość nawet 6-10 m. Pędy są zielone i nagie. Liście skórzaste, grube, podłużnie eliptyczne, długości 5-20 cm, z wierzchu ciemnozielone i intensywnie błyszczące, od spodu jaśniejsze, z podwiniętym brzegiem. Kwiaty są białe, pachnące, średnicy do około 8 mm, zebrane w wyprostowane grona, długości 5-12 cm. Kwitnie w maju. Czasami jesienią kwitnie powtórnie. Owocuje u nas rzadko.

W stanie naturalnym występuje w południowo-wschodniej Europie, na Kaukazie i w Azji Mniejszej. Typ dziki najprawdopodobniej obecnie nie znajduje się już w uprawie (został wprowadzony do uprawy w 1576 r.).

Laurowiśnia wschodnia jest bardzo pięknym i wartościowym krzewem ozdobnym, często uprawianym, zwłaszcza w Europie Zachodniej. Zdobi ogrody południowego Krymu, zachodniego, środkowego i wschodniego Zakaukazia. W Polsce uprawiana jest zbyt rzadko. Wprawdzie wymaga u nas zabezpieczenia na zimę, to jednak ze względu na niepospolite walory dekoracyjne zasługuje na większą uwagę i częstsze sadzenie. Odpowiada jej klimat o dużej wilgotności powietrza. Może być przeto stosowana na Pomorzu, zwłaszcza w części przymorskiej, w rejonach zachodnich kraju i na Dolnym Śląsku.

Spotykane są odmiany różniące się pokrojem, wielkością liści i wytrzymałością na niskie temperatury. Odmiany wywodzące się z Bałkanów mają liście mniejsze i są bardziej odporne na przemarzanie niż wielkolistne odmiany kaukaskie. Aktualnie w uprawie znajduje się wiele odmian. Oto kilka z nich:

Angustifolia - odmiana wąskolistna, liście wąskie, długości 6-12 cm.

Brachystachys - odmiana kaukaska wysokogórska, bardziej odporna na niskie temperatury niż inne odmiany pochodzenia kaukaskiego.

Camelliifolia - odmiana kameliowa, krzew u dołu węższy, wyżej rozszerzający się, na ogół dość wysmukły (podobnie jak Caucasica).

Caucasica - odmiana kaukaska, krzew wyprostowany i dość wysmukły, liście duże, długości 12-18 cm i szerokości 8-12 cm, ciemnozielone, na wierzchołku zaokrąglone. Na niskie temperatury stosunkowo odporna. Spośród odmian wielkolistnych jest ona najczęściej uprawiana.

Compacta - odmiana zwarta, krzew niski, do wysokości około 1,2 m, zwarty, liście mniejsze i ciemniejsze niż u odmiany Schipkaensis.

Fiesseriana - odmiana Fissera, krzew u dołu węższy, wyżej rozszerza się, korona kopulasta, podobnie jak u odmiany Serbica.

Herbergii - odmiana Herberga, krzew u dołu szeroki, ku górze zwężający się, lecz szerszy niż u odmiany Pyramidalis, gęsty i równomiernie ugałęziony.

Latifolia - odmiana wielkolistna, liście duże, długości do 25 cm.

Magnoliaeflora - odmiana magnoliowa, liście duże, długości 25-30 cm, przypominają liście magnolii wielkokwiatowej (Magnolia grandiflora).

Microphylla - odmiana drobnolist-na, liście małe, długości do około 8 cm.

Mischeana - odmiana Mische'a, krzew u dołu wąski, wyżej szeroko rozłożysty, do wysokości około 1,5 m. liście jasnozielone.

Otto Luyken - odmiana Luykena, wyselekcjonowana w szkółkach Hesse-go w RFN w 1953 r. Krzew wysokości 1-1,5 m, szeroki, gęsto ulistniony, liście stojące, długości 10 cm, w części wierzchołkowej nieco węższe i zaostrzone, ciemnozielone. Kwitnie obficie w maju-czerwcu, powtórnie we wrześniu. Bardzo wartościowa do małych ogrodów, znosi dobrze przycinanie. Udaje się w stanowiskach słonecznych i cienistych, a także w miastach i okręgach przemysłowych.

Psonardii - odmiana Psonarda, krzewy rosną silnie, liście duże, ciemnozielone.

Pyramidalis - odmiana piramidalna, krzewy mają wąską piramidalną koronę.

Reynvaanii - odmiana Reynvaana, krzewy wysokości do 1,5 m, o koronach zwartych i wyprostowanych, liście długości 10-12 cm, delikatnie matowe, jasnozielone.

Rotundifolia - odmiana okrągłolistna, liście krótkie, okrągłoeliptyczne.

Schipkaensis - odmiana szypkajska, pochodzi z Bułgarii. Krzewy wysokości prawie do 2 m, szerokie, luźne i silnie rosnące. Liście wąskie, długości 10-12 cm, z wierzchu ciemnozielone i matowe, na brzegu odległe piłkowane. W uprawie znajduje się od 1889 r. Jedna z odmian najczęściej stosowanych i najbardziej odpornych na niskie temperatury.

Schipkaensis Macrophylla - odmiana szypkajska wielkolistna, wyselekcjonowana w szkółkach Bóhlje'go (Niemcy) w 1930 r. Krzewy osiągają wysokość 2-3 m i taką samą szerokość, rosną szybko. Liście eliptyczne, na wierzchołku zaostrzone, długości 8-13 cm, na brzegu płytko i odległe piłkowane. Kwitnie bardzo obficie w maju-czerwcu, jesienią często powtarza kwitnienie. Należy do odmian najbardziej odpornych na niskie temperatury.

Serbica - odmiana serbska, pochodzi z Serbii. Krzewy mają korony koliste, zwarte, o krótkich wyprostowanych gałęziach. Liście drobne, odwrotnie jajowate, matowo zielone. Jedna z odmian bardziej odpornych na przemarzanie i częściej uprawianych.

Triomphe de Bordeau - odmiana Triumf Bordeau, liście wielkie, z wierzchu ciemnozielone i błyszczące.

Variegata - odmiana pstrolistna, liście jasnozielone, biało nakrapiane.

Versalliensis - odmiana Wersalska, krzewy rosną silnie i mają duże liście.

Zabeliana - odmiana Zabela, wyselekcjonowana przez Spatha w Niemczech, w 1898 r.; pochodzi z Bułgarii. Tworzy krzewy o szeroko rozpostartych, prawie poziomo ustawionych gałęziach. Stare okazy osiągają szerokość 3-4 m, a wysokość nawet do 2 m. Liście lancetowate do owalnolanceto-watych, wąskie, długości 8-12 cm i szerokości około 2 cm, jasnozielone, bardzo piękne. Jedna z najwartościowszych i odpornych na mrozy odmian.

Dla laurowiśni odpowiednie są gleby piaszczysto-gliniaste i gliniasto-piaszczyste, wilgotne, ale w miarę możliwości ciepłe, o odczynie obojętnym lub alkalicznym. Na glebie suchej i w stanowiskach słonecznych rośnie słabo. Podczas suszy niezbędne jest obfite podlewanie. Nawożenie wapniem i ściółkowanie gleby zwiększa siłę wzrostu krzewów i odporność na niskie temperatury.

Sadzić należy rośliny w stanowiskach cienistych lub półcienistych, zabezpieczonych przed mroźnymi wiatrami zimowymi. Laurowiśnia znosi także miejsca bardzo silnie zacienione i dlatego może być sadzona pod koronami drzew. Krzewy częściowo przemarznięte regenerują szybko. Nadobre przezimowanie roślin wpływa korzystnie pokrywa śnieżna, uszkadzane są zwykle tylko części pędów wystające ponad jej powierzchnię.

Możliwości zastosowania laurowiśni w ogrodnictwie ozdobnym są różnorodne. Sadzi się ją w grupach jednogatunkowych lub razem z innymi krzewami zimozielonymi, często w zestawieniu z drzewami i krzewami iglastymi, lub też jako podszycie w parkach i lasach komunalnych, na skarpach w celu umocnienia gleby i w postaci szpalerów lub nie ciętych żywopłotów. Doskonale znosi przycinanie, nadaje się więc na żywopłoty cięte i do formowania rozmaitych figur, zdobiących fragmenty ogrodów i parków o założeniach regularnych. Oryginalnie wyglądają okazy drzewiaste z wyprowadzonym pniem i koliście uformowaną koroną, nadające się do sadzenia wzdłuż alejek spacerowych, a nawet niektórych ulic. Ze względu na niewielkie wymiary przydatna jest do małych ogrodów przydomowych. Bardzo ładnie harmonizuje z bylinami o dużych ozdobnych liściach, np. z rodgersią (Rodgersia) i skórzanką (Bergenia). Uprawiana w pojemnikach służyć może do dekoracji wnętrz budynków użyteczności publicznej, a okazy formowane - także większych mieszkań. Znosi warunki miejskie i okręgów przemysłowych.

Laurowiśnię rozmnaża się wyłącznie wegetatywnie, głównie z sadzonek pędowych, sporządzanych od sierpnia do listopada. W szklarni, w inspekcie lub pod folią sadzonki ukorzeniają się dość szybko. W warunkach amatorskich możliwe jest również rozmnażanie z odkładów i z odrostów korzeniowych.

Informacje ogólne

Sadzenie krzewów

Pielęgnacja krzewów

Krzewy liściaste

Pnącza